افسانه بایگان
افسانه بایگان (متولد ۲۶ دی ۱۳۴۰، تهران) بازیگر سینما، تلویزیون و تئاتر ایرانی است. او یکی از چهرههای شاخص و محبوب سینمای ایران است که از دهه ۱۳۶۰ تاکنون فعالیت مستمر داشته است اما در سال 1402 اعلام کرد که از بازیگری کنارهگیری کرده است. افسانه بایگان
| اطلاعات شخصی | |
|---|---|
| نام(های): | افسانه بایگان |
| تاریخ تولد: | ۲۶ دی ۱۳۴۰ |
| محل تولد: | تهران |
| پیشه: | بازیگر |
| شروع فعالیت: | 1351 |
| پایان فعالیت: | 1402 |
| همسر(ها): | مصطفی شایسته |
| فرزندان: | امیرعلی |
زندگی شخصی
افسانه بایگان متولد 26 دی ماه سال 1340 در خیابان فرانسه تهران میباشد. عموی پدرش فضلالله بایگان از پیشگامان تئاتر ایران و پدربزرگ پدرش میرزا جواد مؤتمنالممالک نماینده نخستین دوره مجلس شورای ملی بود.
افسانه بایگان در سال 1355 در ۱۵ سالگی در مسابقه دختر شایسته ایران شرکت کرد و رتبه دوم را کسب نمود. بایگان در سال ۱۳۶۳ با مصطفی شایسته، کارگردان و تهیهکننده سینما ازدواج کرد و صاحب یک فرزند پسر به نام امیرعلی شد.
زندگی هنری
افسانه بایگان در سال 1351 در یازده سالگی در فیلم کوتاه بوق کاری از علی علیزاده به ایفای نقش پرداخت؛ اما کار حرفهای او در سینما و تلویزیون به سال ۱۳۶۰ و بازی در مجموعه تلویزیونی پربیننده سربداران بازمیگردد. یک سال بعد نخستین نقش سینمایی را در فیلم گمشده به کارگردانی مهدی صباغزاده در سال ۱۳۶۴ بهدستآورد و به یکی از پرکارترین بازیگران زن سینمای ایران و سوپراستار در دهه ۱۳۶۰ تبدیل شد.
پس از آن افسانه بایگان در فیلم پرمخاطب بگذار زندگی کنم (۱۳۶۵) ایفای نقش کرد. بایگان برای نقشآفرینی در دو فیلم با یک بلیت (۱۳۶۹)، خواهران غریب (۱۳۷۴) و کافه ستاره (۱۳۸۴) نامزد دریافت جایزه بهترین بازیگر زن جشنواره فیلم فجر شد. در عرصهٔ تلویزیون، او در پیامک از دیار باقی (۱۳۸۷) و وضعیت سفید (۱۳۹۰) حضور داشت.
وی اواخر دهه هفتاد تا اوایل دهه هشتاد به علت شرایط کاری، چند سال از سینما فاصله گرفت. چون به گفته خودش حتی فراموش شدن برای او بهتر از ماندن به هر قیمتی بوده است.
بایگان در کنار بازیگری، طراحی صحنه و لباس را هم در فیلم شکوه بازگشت تجربه کرده است.
آثار هنری افسانه بایگان
فیلمها
| سال | نام فیلم | کارگردان | نقش |
|---|---|---|---|
| ۱۴۰۲ | بهشت تبهکاران | مسعود جعفری جوزانی | |
| ۱۳۹۹ | سیاه باز | حمید همتی | |
| ۱۳۹۵ | میلیونر میامی | مصطفی احمدی | پری |
| ۱۳۹۴ | نگار | رامبد جوان | نسرین |
| ۵۰ کیلو آلبالو | مانی حقیقی | فرنگیس | |
| ۱۳۹۳ | خبر خاصی نیست | مصطفی شایسته | ناهید |
| پی ۲۲ | حسین قاسمی جامی | زهرا | |
| ۱۳۸۹ | زنها شگفت انگیزند | مهرداد فرید | خاتون |
| ایستگاه آخر | شاپور قریب | ||
| ۱۳۸۸ | آدمکش | رضا کریمی | |
| زمهریر | علی روئینتن | ||
| ۱۳۸۷ | شیرین | عباس کیارستمی | |
| آقای هفت رنگ | شهرام شاهحسینی | ||
| چشمک | جهانگیر جهانگیری | ||
| سوپر استار | تهمینه میلانی | ||
| ۱۳۸۶ | در شهر خبری نیست، هست | رضا خطیبی | |
| قرنطینه | منوچهر هادی | ||
| کنعان | مانی حقیقی | ||
| ۱۳۸۵ | محاکمه | ایرج قادری | |
| ۱۳۸۴ | کافه ستاره | سامان مقدم | |
| ۱۳۷۸ | عشق شیشهای | غلامرضا حیدرنژاد | |
| ۱۳۷۷ | طوطیا | ایرج قادری | |
| ۱۳۷۶ | جهان پهلوان تختی | بهروز افخمی | |
| بدلکاران | مهدی صباغزاده | ||
| پنجه در خاک | ایرج قادری | ||
| زخمی | کامران قدکچیان | ||
| شبیخون | جمشید آهنگرانی | ||
| مرد عوضی | محمدرضا هنرمند | ||
| یاغی | جهانگیر جهانگیری | ||
| ۱۳۷۵ | نابخشوده | ایرج قادری | |
| ۱۳۷۴ | خواهران غریب | کیومرث پوراحمد | |
| ۱۳۷۳ | روز دیدنی | فرزین مهدیپور | |
| مجازات | جهانگیر جهانگیری | ||
| ۱۳۷۲ | بدل | جهانگیر جهانگیری | |
| ۱۳۷۱ | آلما | اکبر صادقی | |
| حمله خرچنگها | پرویز تأییدی | ||
| خوش خیال | مهران تأییدی | ||
| شکوه بازگشت | سیروس مقدم | ||
| مریم و میتیل | فتحعلی اویسی | ||
| اتل متل توتوله | محمد جعفری | ||
| ۱۳۷۰ | شانس زندگی | شهریار پارسیپور | |
| قرق | احمد هاشمی | ||
| گرگهای گرسنه | سیروس مقدم | ||
| ۱۳۶۹ | دو فیلم با یک بلیط | داریوش فرهنگ | |
| ۱۳۶۸ | آخرین مهلت | پرویز تأییدی | |
| شنگول و منگول | پرویز صبری | ||
| فانی | افشین شرکت | ||
| ۱۳۶۷ | طوبی | خسرو ملکان | |
| ۱۳۶۶ | گل مریم | حسن محمدزاده | مریم |
| مکافات | منوچهر مصیری | ||
| ۱۳۶۵ | بگذار زندگی کنم | شاپور قریب | |
| تشکیلات | منوچهر مصیری | ||
| حریم مهرورزی | ناصر غلامرضایی | ||
| دبیرستان | اکبر صادقی | ||
| ۱۳۶۴ | گمشده | مهدی صباغزاده |
مجموعه تلویزیونی
| سال | مجموعه تلویزیونی | کارگردان | شبکه |
| ۱۳۶۲ | سربداران | محمدعلی نجفی | شبکه ۱ |
| ۱۳۷۵ | تنهاترین سردار | مهدی فخیمزاده | شبکه ۱ |
| ۱۳۷۵ | زیر چتر خورشید | بهمن زرینپور | شبکه ۲ |
| ۱۳۷۵ | سرنخ | کیومرث پوراحمد | شبکه ۱ |
| ۱۳۷۷ | نرگس | شاپور قریب | شبکه ۱ |
| ۱۳۷۷ | زیر بازارچه | رضا ژیان | شبکه ۲/پخش در نوروز ۷۸ |
| ۱۳۷۷ | روزهای زندگی | سیروس مقدم | شبکه ۳/پخش در سال ۷۹ |
| ۱۳۷۹ | کمین | مسعود کرامتی | شبکه ۳ |
| ۱۳۷۹ | غریبه | جواد اردکانی | شبکه ۲ |
| ۱۳۷۹ | آتش و شبنم | محمدابراهیم سلطانی فر | شبکه ۱ |
| ۱۳۸۰ | با من بمان | حمید لبخنده | شبکه ۳ |
| ۱۳۸۰ | روشنایی دشت | عبدالله باکیده | شبکه ۲ |
| ۱۳۸۰ | نخل و تنهایی | بهروز طاهری | شبکه ۱/پخش در ماه رمضان |
| ۱۳۸۶ | پیامک از دیار باقی | سیروس مقدم | شبکه ۱/پخش در نوروز ۸۷ |
| ۱۳۸۷ | روز حسرت | سیروس مقدم | شبکه ۱/پخش در ماه رمضان |
| ۱۳۸۹ | وضعیت سفید | حمید نعمتالله | شبکه ۳ |
| ۱۳۹۰ | راه طولانی | رضا کریمی | شبکه ۱ |
| ۱۳۹۵ | پریا | حسین سهیلیزاده | شبکه ۳ |
| ۱۳۹۶ | گمشدگان | رضا کریمی | شبکه ۲ |
| ۱۳۹۶ | تعطیلات رؤیایی | علیرضا امینی | شبکه ۲/پخش در نوروز ۹۷ |
| ۱۳۹۷ | روزهای بیقراری | کاظم معصومی | شبکه ۲/پخش از بهار ۹۸ |
| ۱۳۹۸ | دل | منوچهر هادی | شبکه نمایش خانگی/پخش از تابستان ۹۸ |
| ۱۳۹۹ | با خانمان | برزو نیک نژاد | شبکه ۳/پخش در زمستان ۹۹ |
| ۱۴۰۱ | دردسرهای شیرین | سهیل موفق | شبکه ۵/ پخش در نوروز ۱۴۰۱ |
| ۱۴۰۱ | دیو و ماهپیشونی | حسین قناعت | شبکه نمایش خانگی/پخش از زمستان ۱۴۰۱ |
جوایز و افتخارات
| جشنواره | قسمت | فیلم | نتیجه | جایزه |
|---|---|---|---|---|
| بیست و چهارمین جشنواره فیلم فجر | بهترین بازیگر نقش اول زن | کافه ستاره | نامزدشده | سیمرغ بلورین |
| چهاردهمین جشنواره فیلم فجر | بهترین بازیگر نقش اول زن | دو فیلم با یک بلیط | نامزدشده | سیمرغ بلورین |
| نهمین جشنواره فیلم فجر | بهترین بازیگر نقش اول زن | خواهران غریب | نامزدشده | دیپلم افتخار |